Het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft twee voormalige eigenaren van een zorgboerderij veroordeeld tot vier jaar gevangenisstraf wegens langdurige en herhaalde mishandeling van kwetsbare bewoners. Het gaat om een man van 38 en een vrouw van 65 jaar, die zowel leiding gaven aan de instelling als zelf als zorgverlener werkten. De boerderij bood zorg aan mensen met een verstandelijke beperking, gedragsproblemen en lichamelijke of psychiatrische aandoeningen.
Redactie, TPO, 17 december 2025 – Volgens het hof hebben de verdachten gedurende meerdere jaren bewoners mishandeld, vernederd en onvoldoende beschermd tegen vergelijkbaar gedrag van collega’s. In sommige gevallen werden mishandelingen zelfs aangemoedigd. De twee waren volgens het hof bepalend voor een “bedrijfscultuur” waarin straffen, hardhandig optreden en kleinerende behandeling normaal werden gevonden.
Wanneer is er sprake van mishandeling?
Het hof onderzocht niet alleen welke handelingen bewezen konden worden, maar ook welke gedragingen juridisch als mishandeling kunnen worden gekwalificeerd. Omdat veel bewoners niet in staat waren pijn of letsel te verwoorden, was het vaststellen daarvan complex. Mishandeling kan volgens de wet ook bestaan uit het veroorzaken van een lichamelijk ongemak of een hevig onlustgevoel, mits er een lichamelijk element aanwezig is. In de meeste gevallen kon het hof deze criteria bevestigen.
Niet alle verwijten konden worden bewezen. Voor een beperkt aantal gedragingen kon het hof niet vaststellen dat deze als mishandeling gelden. Ook kon niet worden vastgesteld dat mishandelingen hebben geleid tot zwaar lichamelijk letsel bij een van de bewoners. Slechts bij enkele incidenten achtte het hof voorbedachte rade bewezen.
Verantwoordelijkheid voor mishandelingen door anderen
Hoewel de verdachten niet alle handelingen zelf hebben gepleegd, acht het hof hen volledig verantwoordelijk voor het overgrote deel van de mishandelingen. Zij creëerden en handhaafden een klimaat waarin geweld en vernedering structureel voorkwamen en hebben dit gedrag doorgegeven aan andere medewerkers. Daarmee is volgens het hof sprake van medeplegen.
Straf en bijkomende maatregelen
Gezien de ernst, duur en systematische aard van de mishandelingen legt het hof aan beide verdachten vier jaar cel op. De bewoners waren volledig afhankelijk van de zorg van de verdachten en konden zich niet verweren, wat de situatie volgens het hof extra ernstig maakt. De mishandelingen vonden bovendien plaats binnen een professionele zorgcontext, die juist veiligheid en bescherming moet bieden.
Het hof hield enigszins rekening met de langdurige media-aandacht rond de zaak en het feit dat persoonsgegevens van de verdachten openbaar circuleren. Naast de gevangenisstraf krijgen de twee een beroepsverbod en moeten zij schadevergoeding betalen aan een deel van de slachtoffers.
Bron: Rechtspraak.nl
