De Nederlandse Staat doet te weinig om de inwoners van Bonaire te beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering. Dat oordeelt de rechtbank in Den Haag in een zaak van Greenpeace tegen de Staat. Volgens de rechter zijn bewoners van Bonaire bovendien zonder goede reden anders behandeld dan inwoners van Europees Nederland, wat in strijd is met mensenrechtenverdragen.
Redactie, TPO, 28 januari 2026 – Volgens de rechtbank is al lange tijd bekend dat Bonaire door zijn ligging in het Caribisch gebied extra gevoelig is voor klimaatverandering. Het eiland kampt met stijgende temperaturen, zeespiegelstijging en een toenemend risico op extreem weer. Vooral het laaggelegen zuiden van Bonaire is kwetsbaar voor overstromingen.
Veel inwoners leven in armoede en de economie is sterk afhankelijk van toerisme, wat de impact van klimaatverandering vergroot. De gevolgen raken niet alleen de volksgezondheid, maar ook natuur, infrastructuur en cultureel erfgoed.
Klimaatbeleid schiet tekort
De rechtbank stelt vast dat het Nederlandse klimaatbeleid niet voldoet aan internationale afspraken, waaronder het Klimaatakkoord van Parijs. Zo ontbreken bindende tussentijdse doelen om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Ook acht de rechter het zeer onwaarschijnlijk dat Nederland met het huidige beleid zijn eigen doelstellingen voor 2030 zal halen.
Tijdens de rechtszaak betoogde de landsadvocaat dat klimaatdoelen vooral als inspanningsverplichting gelden, maar de rechtbank maakt duidelijk dat dit onvoldoende is. De doelen moeten juridisch bindend worden vastgelegd en het resterende uitstootbudget moet inzichtelijk worden gemaakt.
Lees ook: Bestuurscollege Bonaire ten val na vertrek raadslid uit coalitie
Te laat ingegrepen
Hoewel de overheid sinds 2023 stappen heeft gezet om de achterstand in te lopen, oordeelt de rechtbank dat deze maatregelen te laat zijn genomen. Al decennialang was bekend dat Bonaire extra kwetsbaar is, maar een samenhangend en concreet adaptatieplan ontbreekt nog steeds.
De Staat wordt daarom verplicht een specifiek klimaatadaptatieplan voor Bonaire op te stellen. Dat plan moet uiterlijk in 2030 volledig zijn ingevoerd en duidelijk maken welke maatregelen worden genomen om het eiland beter te beschermen tegen klimaatrisico’s.
Ongelijke behandeling
De rechtbank concludeert dat maatregelen voor Bonaire structureel achterbleven bij die voor Europees Nederland. Daarvoor ziet zij geen rechtvaardiging. Gelijke behandeling betekent niet identiek beleid, maar passend beleid dat rekening houdt met lokale omstandigheden. Juist omdat Bonaire eerder en harder wordt geraakt door klimaatverandering, had de overheid daar sneller moeten ingrijpen.
Die ongelijke aanpak vormt volgens de rechtbank een schending van het discriminatieverbod en andere fundamentele rechten.
Niet alle eisen toegewezen
Niet alle eisen van Greenpeace zijn gehonoreerd. De rechtbank wees het verzoek af om Nederland te verplichten al in 2030, of uiterlijk 2040, volledig klimaatneutraal te zijn. Dat beschouwt de rechter als een politieke keuze die niet door de rechter kan worden afgedwongen.
Bron: Rechtspraak
