Tien gemeenten zijn door de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) beboet wegens het laten uitvoeren van geheime onderzoeken naar islamitische organisaties en inwoners. Volgens de privacytoezichthouder is daarbij op grote schaal inbreuk gemaakt op fundamentele privacyrechten. Iedere gemeente moet 25.000 euro betalen.
Redactie, TPO, 5 februari 2026 – De sancties volgen op onderzoeken die enkele jaren geleden werden uitgevoerd in onder meer Eindhoven, Tilburg, Delft en Zoetermeer. Gemeenten schakelden externe onderzoekers in om zicht te krijgen op wat zij zagen als mogelijke radicalisering rond moskeeën. Daarbij werden gegevens verzameld over individuele bezoekers, hun religieuze overtuigingen en onderlinge contacten.
Geen wettelijke basis
Volgens de AP ontbrak een juridische grondslag voor het verzamelen en verwerken van deze gevoelige informatie. In sommige gevallen werd de verzamelde data bovendien gedeeld met opsporings- en veiligheidsinstanties. De toezichthouder noemt dat onacceptabel en stelt dat gemeenten hiermee hun bevoegdheden te buiten zijn gegaan.
AP-voorzitter Aleid Wolfsen spreekt van ernstig bestuurlijk falen. Door zonder duidelijke wettelijke kaders burgers te volgen op basis van hun geloof, is volgens hem het vertrouwen tussen lokale overheden en inwoners beschadigd.
Lees ook: Verdachte zorgmedewerkster uit Wierden blijft langer vastzitten
Rechterlijke kritiek en gevolgen
Eerdere rechterlijke uitspraken concludeerden al dat de onderzoeken onrechtmatig waren. Gemeenten mogen de rapporten alleen nog gebruiken voor de afhandeling van schadeclaims en moeten deze daarna vernietigen. Niet alle betrokken gemeenten zijn beboet; de AP zegt bewust een selectie te hebben gemaakt.
Bron: ANP