Denemarken neemt met onmiddellijke ingang maatregelen tegen fraude met kunstmatige intelligentie op middelbare scholen. Leerlingen moeten hun grote schrijfopdracht voortaan mondeling verdedigen.
Onderwijsminister Magnus Heunicke presenteerde donderdag een noodpakket met drie maatregelen. Scholen worden aangemoedigd om tijdens schriftelijke toetsen met software mee te kijken op de schermen van leerlingen, om spieken op te sporen. Daarnaast moeten leerlingen meer schrijfwerk op school maken, onder toezicht van docenten.
Wat Denemarken tegen AI-fraude doet
De derde maatregel raakt het examen zelf. De større skriftlige opgave, een uitgebreide eindopdracht, moet op de tweejarige hf-opleiding voortaan mondeling worden verdedigd. Jaarlijks schrijven ongeveer 9.000 hf-leerlingen zo’n opdracht. Op het algemene gymnasium en op de beroepsgerichte varianten hhx, htx en eux bestond die mondelinge verdediging al; Denemarken trekt de regel nu gelijk.
Aanleiding zijn dalende cijfers. Uit een steekproef onder elf willekeurige scholen bleek dat het gemiddelde cijfer voor schriftelijk Deens dit jaar op 6,1 uitkwam, tegen een tienjarig gemiddelde tussen 6,5 en 6,8. Volgens Heunicke wordt AI misbruikt en bedriegen leerlingen daarmee uiteindelijk vooral zichzelf.
Nederland heeft nog geen landelijke aanpak
De Deense scholierenorganisatie DGS reageert gemengd. Voorzitter Oscar Tønsberg Hoffmann noemt het pakket welkom, maar spreekt van betrekkelijk kleine ingrepen en mist het fundamentelere gesprek over hoe scholen AI zouden moeten gebruiken. Docenten wijzen erop dat de drie maatregelen wél meteen uitvoerbaar zijn: scholen kunnen er volgens hen hier en nu mee beginnen.
Tegelijk experimenteert Denemarken met de omgekeerde route. Op een aantal scholen mogen leerlingen AI juist wél gebruiken tijdens het examen. Volgens de evaluatie meet die examenvorm beter wat leerlingen daadwerkelijk beheersen dan het gewone examen; de proef is verlengd tot en met 2027.
Nederlandse scholen worstelen met hetzelfde probleem, maar een landelijke lijn voor het gebruik van AI door leerlingen ontbreekt hier vooralsnog, terwijl kunstmatige intelligentie in hoog tempo doordringt in het dagelijks werk. De Deense maatregelen gaan in vanaf de eerste schooldag; de meeste Deense middelbare scholen beginnen volgende week.
