Een rechtbank in Hongkong heeft twee organisatoren van de jaarlijkse Tiananmen-herdenking schuldig bevonden aan het aanzetten tot ondermijning van de staatsmacht. Lee Cheuk-yan (69) en Chow Hang-tung (41) riskeren tot tien jaar cel.
De twee waren voorzitter en vicevoorzitter van de inmiddels ontbonden Hong Kong Alliance, de organisatie achter de jaarlijkse kaarsjeswake voor de slachtoffers van het neerslaan van de studentenprotesten op het Plein van de Hemelse Vrede in 1989. Ze zijn vervolgd onder de nationale veiligheidswet die China in 2020 aan de stad oplegde. Beiden ontkennen die wet te hebben overtreden.
Hongkong-rechtbank wijst op één leus
Het vonnis is gewezen door drie door de overheid aangewezen veiligheidsrechters in de rechtbank van West Kowloon. Volgens de uitspraak was het niet hun politieke overtuiging of hun overige handelen, maar het herhaalde en vreedzame gebruik van de leus “beëindig de eenpartijdictatuur” dat de wet schond. Chow, mensenrechtenadvocaat, voerde haar eigen verdediging.
Een derde verdachte, oud-parlementariër Albert Ho, had eerder schuld bekend. Hij wordt later veroordeeld. De strafmaat voor alle drie moet nog volgen; op het aanzetten tot ondermijning staat onder de veiligheidswet maximaal tien jaar cel.
Lee Cheuk-yan zat jarenlang in het parlement van Hongkong voor de oppositie. Chow Hang-tung was vicevoorzitter van de Alliance en werkt als advocaat. De organisatie die de wake drie decennia lang op de been bracht, is inmiddels ontbonden.
Europa veroordeelt vonnis over Tiananmen-wake
Frankrijk, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk hebben de uitspraak veroordeeld. Londen stelde dat het vonnis laat zien dat zelfs vreedzame herdenkingen in Hongkong door de autoriteiten nu als een bedreiging voor de nationale veiligheid worden gezien.
De wake trok drie decennia lang tienduizenden mensen, tot de autoriteiten het evenement in 2021 verboden. Hongkong was daarmee jarenlang de enige plek op Chinees grondgebied waar 4 juni 1989 openlijk herdacht kon worden. De veiligheidswet werd ingevoerd om de democratiebeweging in de voormalige Britse kroonkolonie de kop in te drukken; sinds de invoering hebben honderdduizenden inwoners Hongkong verlaten.