Op Poolse basisscholen en kleuterscholen mogen leerlingen vanaf dinsdag geen smartphone meer gebruiken. Het verbod geldt de hele schooldag, pauzes en uitjes buiten het schoolterrein inbegrepen.
President Karol Nawrocki ondertekende de wet eind juli; die treedt in werking op de eerste schooldag van het nieuwe jaar. Scholen krijgen tot het einde van dit kalenderjaar de tijd om hun reglementen aan te passen.
Volgens de Poolse regering moet de maatregel zorgen voor veiliger leeromstandigheden en voor een gezonder en verantwoorder gebruik van digitale technologie op school. De discussie daarover speelt in heel Europa, maar Warschau kiest voor een wet in plaats van een advies.
Uitzonderingen voor ziekte en noodsituaties
Het verbod slaat niet alleen op telefoons, maar op alle apparaten waarmee gecommuniceerd, gefotografeerd of opgenomen kan worden, dus ook op tablets. Het raakt leerlingen van ongeveer zeven tot vijftien jaar.
Er zijn drie uitzonderingen. Leerlingen die een apparaat nodig hebben vanwege ziekte, een handicap of bijzondere onderwijsbehoeften mogen het met toestemming van de schoolleiding houden. Daarnaast mag een toestel worden gebruikt bij acuut gevaar voor leven of eigendom, en wanneer een docent het in de les inzet.
Scholen mogen kluisjes of andere afsluitbare opbergplekken inrichten, maar zijn daartoe niet verplicht. Middelbare scholen vallen buiten de wet en bepalen zelf of zij een vergelijkbaar verbod invoeren.
Smartphoneverbod met brede steun onder Polen
Onderwijsminister Barbara Nowacka wijst erop dat leraren al langer om een wettelijke basis vroegen: veel scholen hanteerden al een informeel verbod, maar konden dat nauwelijks afdwingen. Uit een peiling van onderzoeksbureau CBOS blijkt dat 85 procent van de Polen een verbod op basisscholen steunt.
Polen is niet het eerste land dat deze stap zet; Frankrijk, Italië en Hongarije gingen voor met vergelijkbare regels. Over de bredere machtsvraag achter die schermtijd schreef TPO eerder in Big Tech en mediahuizen in de strijd om onafhankelijkheid.
Hoe streng er wordt gehandhaafd, verschilt straks per school: de wet schrijft het verbod voor, maar laat de uitvoering aan de schoolleiding.
