Brazilië kiest zondag een nieuwe president. Zittend president Luiz Inácio Lula da Silva (80) en senator Flávio Bolsonaro (45), zoon van de veroordeelde oud-president, gaan in de peilingen vrijwel gelijk op.
De stembussen zijn open van 8.00 tot 17.00 uur lokale tijd. Brazilië stemt met elektronische stemcomputers en de uitslag is doorgaans binnen enkele uren bekend, schrijft de Amerikaanse omroep NPR. Haalt geen van de kandidaten meer dan de helft van de geldige stemmen, dan volgt op 25 oktober een tweede ronde tussen de twee koplopers.
Lula, van de Arbeiderspartij PT, wil een vierde termijn. Bolsonaro, kandidaat van de rechtse Liberale Partij, noemt zichzelf volgens NPR „een gematigder Bolsonaro”, maar belooft zijn vader gratie te verlenen. Jair Bolsonaro werd veroordeeld tot 27 jaar voor het beramen van een staatsgreep na zijn verkiezingsnederlaag in 2022.
Peilingen verkiezingen in Brazilië: minimale marge
In drie peilingen uit september die Al Jazeera aanhaalt, staat Lula steeds nipt voor: 37 tegen 33 procent bij Quaest, 40 tegen 36 bij Datafolha en 46 tegen 43 bij AtlasIntel.
De kiezer maakt zich vooral zorgen om zaken dichter bij huis. In een Quaest-peiling noemde 31 procent geweld als grootste probleem, gevolgd door corruptie (20 procent), de economie (19) en de zorg (12). Werkloosheid, armoede en inflatie daalden onder Lula, maar de schulden van huishoudens liepen op, schrijft The Guardian. Daar komt een corruptieschandaal rond een gevallen bankier bij, dat volgens Al Jazeera figuren uit het hele politieke spectrum raakt.
Bolsonaro belooft een harde lijn tegen misdaad en wil de staatsuitgaven beteugelen; een adviseur sprak van een schuldenplafond. Lula richt zich liever op de geldschieters achter bendes en is sceptisch over buitenlandse invloed op het veiligheidsbeleid.
Washington kijkt nadrukkelijk mee
De Verenigde Staten spelen een ongewoon zichtbare rol in de campagne. President Donald Trump verhoogde vorig jaar de heffingen op Brazilië met 40 procent, onder verwijzing naar het proces tegen Bolsonaro senior. Lula beschuldigde Washington er in juli van zich met de verkiezingen te bemoeien; het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken noemde dat „een ongefundeerde leugen”.
Volgens The Guardian eiste Washington bevoorrechte toegang tot Braziliaanse zeldzame aardmetalen in ruil voor het afzien van tarieven, wat Lula afwees. Bolsonaro biedt die grondstoffen juist aan om de VS te helpen „hun afhankelijkheid van China te doorbreken”.
Wie wint, benoemt naar verwachting vier van de elf rechters van het hooggerechtshof. Bij een krappe zege van Lula verwacht analist Yuri Sanches van peilingbureau AtlasIntel dat aanhangers van Bolsonaro de uitslag in twijfel trekken — zoals ook in 2022 gebeurde.
