Al ruim twee jaar reis ik met regelmaat op en neer naar Engeland. Ik houd niet van vliegen, dus ik reis immer per trein. De Eurostar is een verademing. Comfortabel, niet duur, punctueel en snel. In twee uur ben ik van Brussel in Londen, en het zijn immer goede werkuren. Het vliegtuig kan er niet tegenop – zeker voor mij niet. Het is dan ook ronduit jammer dat het zo’n drama is om in Brussel te komen – of van Brussel in Nederland. Tenzij u bereid bent om een bom duiten neer te leggen voor een plaatsje in de Thalys, is de verbinding ronduit rampzalig. De Beneluxtrein, ooit het gezamelijke paradepaardje van de Belgische en Nederlandse spoorwegen, is de uitgewoonde oude dame van het internationale treinverkeer.

Vies
De treinen zijn vies en verouderd. Ik heb herhaaldelijk meegemaakt dat er slechts één werkend toilet aan boord was (ik heb het niet over schoon). Hoewel veel reizigers grote tassen en koffers bij zich hebben, kun je die eigenlijk nergens goed kwijt. De dienstregeling is onbetrouwbaar: een paar minuten vertraging is in het internationale treinverkeer niet zo’n ramp, maar treinen die zomaar uitvallen of om knullige logistieke redenen een half uur te laat vertrekken is echt beneden de standaarden van deze tijd. Het gebeurt NS Hispeed, op dit traject, vaak. Veel te vaak. En waar moederbedrijf NS door schade en schande wijs geworden tegenwoordig keurig vermeldt waarom treinen niet rijden, hult dochterbedrijf Hispeed zich in stilzwijgen. Treinen rijden, en zo niet, dan rijden ze niet, en de reiziger zoekt het maar uit. Het is de betrouwbaarheid van de NS gecombineerd met de klantvriendelijkheid van de NMBS. Het is lullig, knullig, en onder de maat.

Reizende met de Beneluxtrein krijg je het gevoel dat de verbinding bij NS Hispeed de sluitpost op de begroting is. De desinteresse spat ervan af. En dat is gek. Want vies, verouderd, of te laat, de Beneluxtrein is vol. Regelmatig zelfs overvol. Wachtend in Roosendaal maakte ik gisteren mee hoe ons een kwartier voor vertrek meegedeeld werd dat de trein niet zou rijden. Opeens, en uiteraard zonder opgave van reden. Er was geen stremming, er waren geen vertragingen. Blijkbaar was het juiste materieel niet voorhanden, want de ‘gecancelde’ trein arriveerde even later keurig op tijd (11:30) vanuit Amsterdam. Bomvol Belgiëgangers. Het was alleen een Nederlandse dubbeldekker, en die doen het niet in België, dus Roosendaal was het eindstation. De bepakte en bezakte horden konden het krakkemikkige boemeltje naar Antwerpen nemen en het speet de omroepster uiteraard zeer.

Bloeden voor de Fyra
Natuurlijk gaat het binnenkort allemaal beter worden. Als de nieuwe treinen er zijn, en de Fyra naar Brussel gaat rijden, wordt de verbinding tussen België en de Randstad sneller, comfortabeler, en hopelijk ook betrouwbaarder (ook duurder, en reserveren wordt verplicht, en Brabanders moeten via Rotterdam – maar dat terzijde). Het punt is alleen dat aan die mooie nieuwe verbinding een periode van minstens vijf jaar aantoonbaar ondermaats presteren vooraf gaat.

Het is een schoolvoorbeeld van semipubliek marktfalen: het heeft voor de vervoerder geen zin meer om meer geld in het oude product te investeren dan nodig is om het in de lucht te houden, omdat er voor de klant toch geen alternatief is, en er uiteindelijk een oplossing komt waar (vrijwel) iedereen blij mee is. Het is voor de vervoerder in zo’n situatie vooral gewoon even doorbijten. Een paar jaar zeuren de reizigers wat, maar uiteindelijk komt het allemaal goed. Voor de reiziger is het veel vervelender. Die zou dan ook best wat beter tegen dit soort berekenende afzetterij beschermd kunnen worden. Door de overheid, bijvoorbeeld. Ik noem maar wat.

17 reacties

  1. De falende dienstverlening van de Benelux-treinen, de dagelijkse schande rond Fyra, de moeizame dienstregeling van Thalys, het zijn allemaal gevolgen van de zogenaamde voordelen van marktwerking, opsplitsing en Europese regels en aanbestedingen. In Duitsland en Frankrijk zijn de hogesnelheidslijnen aangelegd als een integraal onderdeel van het spoorwegnet. TGV’s rijden door naar alle uithoeken van het land. In Nederland moest er zo nodig een aparte maatschappij komen, die veel te veel heeft betaald voor de HSL-licentie, en als gevolg daarvan volslagen irreële toeslagen vraagt voor korte ritjes via de HSL. Door de Europese aanbestedingen is er bovendien slecht materiaal uit Italië gekocht voor de Fyra in plaats van beproefde TGV-treinstellen. Verder is de HSL-lijn opgezadeld met onmogelijke Europese technische eisen, met als gevolg jarenlange vertragingen bij de indienststelling, voortdurende storingen en gigantische aanloopverliezen. De enige oplossing ligt in afschrijving van de door wanbeleid verspilde miljoenen en opnieuw beginnen. Dus de Fyra-diensten tussen Amsterdam-Brussel/Breda (waarom eigenlijk niet verder naar Eindhoven?) integreren in de bestaande treinenloop met voor de reiziger aanvaardbare toeslagen.

  2. Checkt u ook even de timeline van MartineEM waaruit ik opmaak dat zich vandaag bij exact dezelfde trein exact hetzelfde voordeed: trein rijdt niet verder dan Roosendaal, reizigers moesten wachten (in een station zonder kantine, hè).

    Is hier sprake van stilzwijgend beleid? Volgens het boekje wél een trein aanbieden, maar dat in werkelijkheid niet doen?

  3. De Beneluxtrein moet gewoon blijven rijden, wat mij betreft. Het zou absurd zijn dat je in het Europa van 2010+ moet reserveren en toeslag betalen voor een stukje over de grens treinen.

    Maar ja, dan concurreert de Beneluxtrein met de Fyra, en verdient NS Hispeed die concessie nooit terug…

  4. Toen ik laatst naar Antwerpen ging had ik de keuze uit de normale internationale trein en de HSL. Omdat ik vanaf Utrecht reisde zou ik pas in Rotterdam kunnen opstappen. De keuze is dan 35 euro meer betalen voor 30 minuten tijdswinst of een half uur langer reizen. Op een totale ritprijs van 20 euro ga ik geen 35 euro betalen voor een half uurtje tijdswinst. Idioten.

  5. @JM OV is niks mis mee. Mijn favoriet is de dagtrein van Arnhem naar Basel. Heer-lijk.

  6. Inhakend op dit thema, maar met een iets andere oriëntatie: het is bezopen dat er wel een snelle treinverbinding is naar het Zuiden (Belgie, Frankrijk) en niet naar het Oosten (Duitsland).
    Het is toch een schande van buitengewone proportie dat er geen ICE-rails in Nederland liggen om zakenmensen, toeristen, studenten, enz snel naar ons belangrijkste buurland te kunnen vervoeren! Iedere Nederlandse politicus mag zich het gebrek aan zo´n snelle verbinding persoonlijk aanrekenen.
    U wilt een Godwin? U krijgt er een: laat die treinen naar het Oosten rijden, én snel een beetje!

  7. Ach ja, de privatisering van een openbaar goed zoals het spoor. Waarom zou je als overheid je verantwoordelijkheid nemen als je iets ook kunt laten kapotverbeteren door bedrijven… Toevallig zaterdagochtend nog iemand in alle vroegte een lift naar vertrekpunt van ’n internationale trein naar Duitsland moeten geven. Bijtijds op de afgesproken tijd de gereserveerde zitplaats in bezit benemen bleek met het openbaar vervoer weer eens niet mogelijk wegens storingen.

  8. @wouter HSL oost was te duur voor de beperkte tijdwinst die het oplevert. Het enige traject waar echt nog veel te winnen valt is Arnhem – Oberhausen. Maar ja, dat is dus grotendeels in Duitsland.

  9. Het is een schande als de Beneluxtrein verdwijnt. De lijn is zeker rendabel, en een tussenoplossing (bijv. 1 keer per 2 uur ipv elk uur) is goed mogelijk. Ik vermoed dat men gewoon meer verdienen wil. De lijn Rotterdam – Antwerpen/Brussel als melkkoe. Hoe moeten anders de epic fails die de Fyra / HSL / whatever zijn, betaald worden?

    Overigens, nog een klacht(je): van de pakweg 15 keer dat ik de Beneluxtrein heb genomen afgelopen 3 maanden, waren er al 2 keer grote werkzaamheid. Beide keren op zondagavond, als relatief veel mensen voor de werkweek terug naar België.

  10. @Wouter

    Als de politiek, NS en DB het dan gelijk handig aanpakken, zouden ze niet alleen de lijn Amsterdam – Utrecht – Arnhem – Duitsland voor HSL snelheden maken (welke naar ik meen tussen Amsterdam en Utrecht al volledig uitgerust is voor HSL snelheden)

    maar ook de lijn Amsterdam – Amersfoort – Apeldoorn – Enschede – Duitsland ombouwen voor HSL snelheden… is het een stuk sneller naar Berlijn!

  11. @14 Op dit moment is het zo dat als je de gewone IC naar Berlijn neemt je er minstens zo snel bent als wanneer je de ICE neemt, dan moet je namelijk ergens halverwege overstappen met wachttijd.

  12. Het feit dat de Beneluxtrein regelmatig wordt opgeheven e.d. heeft te maken met de komst van Fyra; marketingtrucje van de NS.